Бап 1 О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты РК по вопросам совершенствования уголовного, уголовно-процессуального законодательства и деятельности правоохранительных и специальных государственных органов. Қазақстан Республикасының мына заңнамалық актілеріне өзгерістер мен толықтыру лар енгізілсін:
3) аса ірі залал және аса ірі мөлшер – 188 , 191 және 192-баптарда – айлық есептік көрсеткіштен екі мың есе асатын мүлік құны немесе залал мөлшері; 189 , 190 , 194 , 197 , 202 және 204-баптарда – айлық есептік көрсеткіштен төрт мың есе асатын мүлік құны немесе залал мөлшері; 214-бапта – сомасы жиырма мың айлық есептік көрсеткіштен асатын кіріс; 216-бапта – азаматқа айлық есептiк көрсеткiштен бес мың есе асатын сомада келтiрiлген залал не ұйымға немесе мемлекетке айлық есептiк көрсеткiштен елу мың есе асатын сомада келтiрiлген залал; 217-бапта – сомасы бес мың айлық есептік көрсеткіштен асатын кіріс; 229 , 230-баптарда – айлық есептік көрсеткіштен жиырма мың есе асатын сомадағы залал; 234-бапта – жиырма мың айлық есептік көрсеткіштен асатын, алып өткізілген тауарлардың құны; 245-бапта – елу мың айлық есептік көрсеткіштен асатын, бюджетке түспеген төлемдер сомасы; 253-бапта – екі мың айлық есептік көрсеткіштен асатын ақша сомасы, бағалы қағаздардың, өзге де мүліктің немесе мүліктік сипаттағы пайданың құны; 307-бапта – сомасы бес мың айлық есептік көрсеткіштен асатын кіріс; 324 , 325 , 326 , 328 , 329 , 330 , 332 , 333 , 334 , 337 және 343-баптарда – қоршаған ортаны және табиғи ресурстардың тұтынушылық қасиеттерін қалпына келтіру үшін қажетті шығындардың жиырма мың айлық есептік көрсеткіштен асатын мөлшердегі құндық көрінісі; 365-бапта – азаматқа айлық есептік көрсеткіштен екі мың есе асатын сомада келтірілген залал не ұйымға немесе мемлекетке айлық есептік көрсеткіштен он мың есе асатын сомада келтірілген залал; 366 және 367-баптарда – он мың айлық есептік көрсеткіштен асатын ақша сомасы, бағалы қағаздардың, өзге де мүліктің немесе мүліктік сипаттағы пайданың құны; өзге баптарда – айлық есептік көрсеткіштен төрт мың есе асатын сомадағы залал мөлшері;";
29) тармақтағы "215 (екінші бөлігінің 3) тармағында)," деген сөздер алып тасталсын;
38) тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
2) 10-баптың екінші бөлігі "түзеу жұмыстары," деген сөздерден кейін "қоғамдық жұмыстарға тарту," деген сөздермен толықтырылсын;
3) 40-баптың екінші бөлігі мынадай мазмұндағы 2-1) тармақпен толықтырылсын:
8) "2-1) қоғамдық жұмыстарға тарту;";
4) 41 және 42-баптар мынадай редакцияда жазылсын:
Тармақ 1. Айыппұл – осы Кодексте көзделген шекте, Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген және қылмыстық құқық бұзушылық жасалған кезде қолданыста болған айлық есептiк көрсеткiштiң белгiлi бiр санына сәйкес келетiн мөлшерде не пара сомасына немесе құнына, берілген ақша сомасына немесе берілген мүлік құнына, жымқырылған мүлік құнына, алынған кіріс сомасына немесе бюджетке түспеген төлемдер сомасына еселенген мөлшерде тағайындалатын ақшалай өндiрiп алу.
Тармақ 2. Айыппұл қылмыстық теріс қылықтар үшін – айлық есептік көрсеткіштің жиырмадан екі жүзге дейінгі шегінде, қылмыстар үшін айлық есептік көрсеткіштің екі жүзден он мыңға дейінгі шегінде не еселенген мөлшерде белгіленеді.
Тармақ 3. Айыппұл тағайындау кезінде сот оның мөлшері мен төлеу мерзімін қылмыстық құқық бұзушылықтың ауырлығын, сотталған адамның мүліктік және отбасылық жағдайын, оның жалақы немесе өзге де кіріс алу мүмкіндігін ескере отырып айқындайды.
Тармақ 4. Айыппұл төлеу мерзімі үкім заңды күшіне енген кезден бастап есептеледі және сот үкімі бойынша үш жылдан аспайды.
Тармақ 5. Сотталған адамның жалақысының кешіктірілуіне немесе төленбеуіне, уақытша еңбекке жарамсыздығына, жұмысынан немесе кірісінен айырылуына байланысты мүліктік жағдайы уақытша нашарлаған жағдайда, сот кейінге қалдыруды бір айдан бір жылға дейінгі мерзімге бере алады. Кейінге қалдыру уақыты сот үкімінде белгіленген, айыппұл төлеу мерзімін есептеуге кірмейді.
Тармақ 6. Айыппұл белгіленген мерзімде төленбеген кезде сот үкімі (қаулысы) мәжбүрлеп орындауға жатады. Айыппұлдың төленбеген бөлігі:
1) қылмыстық теріс қылық үшін сотталғандарға – төленбеген бір айлық есептiк көрсеткiш үшін қоғамдық жұмыстардың бір сағаты есебімен қоғамдық жұмыстарға тартумен не төленбеген төрт айлық есептiк көрсеткiш үшін қамаққа алудың бір тәулігі есебімен қамаққа алумен;
2) онша ауыр емес немесе ауырлығы орташа қылмыс үшін сотталғандарға – төленбеген төрт айлық есептік көрсеткіш үшін бас бостандығын шектеудің немесе бас бостандығынан айырудың бір күні есебімен бас бостандығын шектеумен не бас бостандығынан айырумен;
3) ауыр қылмыс үшін сотталғандарға – төленбеген төрт айлық есептік көрсеткіш үшін бас бостандығынан айырудың бір күні есебімен бас бостандығынан айырумен;
4) еселенген айыппұлға сотталғандарға төленген және өндіріп алынған айыппұл бөлігін ескере отырып, осы Кодекстің Ерекше бөлігінің тиісті бабының санкциясы шегінде бас бостандығынан айырумен ауыстырылады.
Тармақ 7. Аталған қылмыстық құқық бұзушылық үшін көзделгеннен неғұрлым жеңіл жаза тағайындау, аяқталмаған қылмыс үшін жаза тағайындау кезінде, сондай-ақ жазаны ауыстыру кезінде айыппұл мөлшері осы бапта белгіленген ең төменгі шектен төмен болуы мүмкін.
Тармақ 1. Түзеу жұмыстары – осы Кодексте көзделген шекте, Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген және қылмыстық құқық бұзушылық жасалған кезде қолданыста болған айлық есептiк көрсеткiштiң белгiлi бiр санына сәйкес келетiн мөлшерде тағайындалатын ақшалай өндіріп алу.
Тармақ 2. Түзеу жұмыстары алименттерді, жарақаттануға немесе денсаулықтың өзге де зақымдануына, сондай-ақ асыраушысының қайтыс болуына байланысты келтірілген зиянды өтеу есебіне мерзімдік төлеуге (өндіріп алуға) жататын қаражатты шегергенде, сотталған адамның жалақысының (ақшалай үлесінің) оннан елу пайызға дейінгісін ай сайын ұстап қалу және Жәбірленушілерге өтеу қорына аудару арқылы орындалады.
Тармақ 3. Түзеу жұмыстары қылмыстық теріс қылықтар үшін – айлық есептік көрсеткіштің жиырмадан екі жүзге дейінгі шегінде, қылмыстар үшін айлық есептік көрсеткіштің екі жүзден он мыңға дейінгі шегінде белгіленеді.
Тармақ 4. Түзеу жұмыстарын тағайындау кезінде сот олардың көлемін қылмыстық құқық бұзушылықтың ауырлығын, сотталған адамның мүліктік және отбасылық жағдайын ескере отырып айқындайды.
Тармақ 5. Еңбекке қабілеттілігін жоғалтқан жағдайда, сотталған адам жазаның қалған бөлігін орындаудан босатылуы мүмкін не орындалмаған бөлік айыппұлмен ауыстырылады. Түзеу жұмыстарын орындауға кедергі келтіретін өзге мән-жайлар туындаған жағдайда, олар:
1) қылмыстық теріс қылық үшін сотталғандарға – өндіріп алынбаған бір айлық есептiк көрсеткiш үшін қоғамдық жұмыстардың бір сағаты, өндіріп алынбаған төрт айлық есептiк көрсеткiш үшін қамаққа алудың бір тәулігі есебімен қоғамдық жұмыстарға тартуға не қамаққа алуға;
2) онша ауыр емес немесе ауырлығы орташа қылмыс үшін сотталғандарға – өндіріп алынбаған төрт айлық есептiк көрсеткiш үшін бас бостандығын шектеудің немесе бас бостандығынан айырудың бір күні есебімен бас бостандығын шектеуге не бас бостандығынан айыруға;
3) ауыр қылмыс үшін сотталғандарға өндіріп алынбаған төрт айлық есептiк көрсеткiш үшін бас бостандығынан айырудың бір күні есебімен бас бостандығынан айыруға ауыстырылады.
Тармақ 6. Аталған қылмыстық құқық бұзушылық үшін көзделгеннен неғұрлым жеңіл жаза тағайындау, аяқталмаған қылмыс үшін жаза тағайындау кезінде, сондай-ақ жазаны ауыстыру кезінде түзеу жұмыстарының мөлшері осы бапта белгіленген ең төменгі шектен төмен болуы мүмкін.
Тармақ 7. Түзеу жұмыстары еңбекке қабілетсіз деп танылған не тұрақты жұмысы жоқ немесе оқу орындарында өндірістен қол үзіп оқитын адамдарға тағайындалмайды.";
5) 43-бапта :
1) қылмыстық теріс қылық үшін сотталғандарға – қоғамдық жұмыстардың орындалмаған төрт сағаты үшін қамаққа алудың бір тәулігі есебімен қамаққа алуға;
2) қылмыс үшін сотталғандарға қоғамдық жұмыстардың орындалмаған төрт сағаты үшін бас бостандығын шектеудің немесе бас бостандығынан айырудың бір күні есебімен бас бостандығын шектеуге не бас бостандығынан айыруға ауыстырылады.
Тармақ 2-2. Аталған қылмыстық құқық бұзушылық үшін көзделгеннен неғұрлым жеңіл жаза тағайындау, аяқталмаған қылмыс үшін жаза тағайындау кезінде, сондай-ақ жазаны ауыстыру кезінде қоғамдық жұмыстардың мерзімі осы бапта белгіленген ең төменгі шектен төмен болуы мүмкін.";
6) 44-бапта :
7) 45-бапта :
8) 46-бапта :
2) қылмыстық-атқару жүйесінің орташа қауіпсіз мекемелерінде: қасақана онша ауыр емес, ауырлығы орташа немесе ауыр қылмыстар жасағаны үшiн екі жылдан астам мерзiмге бас бостандығынан айыруға сотталған, бұрын бас бостандығынан айыруды өтемеген адамдарға; аса ауыр қылмыс жасаған, сондай-ақ қылмыстардың қайталануы кезінде әйелдерге; айыппұл, түзеу жұмыстары, қоғамдық жұмыстарға тарту, бас бостандығын шектеу бас бостандығынан айырумен ауыстырылған адамдарға;
3) қылмыстық-атқару жүйесінің қауіпсіздігі барынша жоғары мекемелерінде: аса ауыр қылмыстар жасағаны үшiн бас бостандығынан айыруға алғаш рет сотталған еркектерге; осы Кодекстің 7 , 8 , 9 , 12 және 13-тарауларында көзделген, күш қолданумен байланысты емес қылмыстар үшін сотталған адамдарды, сондай-ақ қылмыспен келтірілген залалды толық өтеген жағдайда, осы Кодекстің 15-тарауында көзделген қылмыстар үшін сотталған адамдарды қоспағанда, бас бостандығынан айыруға сотталған, қасақана қылмыс жасағаны үшін бұрын бас бостандығынан айыруды өтеген адамдарға; қылмыстардың қайталануы кезінде сотталған еркектерге; қылмыстардың қауіпті қайталануы кезінде – әйелдерге;";
9) 50-баптың төртінші бөлігіндегі "бас бостандығынан айырылған, қамаққа алынған" деген сөздер "бас бостандығынан айыру, қамаққа алу өтелген" деген сөздермен ауыстырылсын;
10) 54-баптың екінші бөлігіндегі "қайтадан ескерілмеуі мүмкін" деген сөздер "қайта ескерілмейді" деген сөздермен ауыстырылсын;
11) 55-бапта :
3) тармақта орыс тіліндегі мәтінге өзгеріс енгізіледі, қазақ тіліндегі мәтін өзгермейді;
12) 56-бапта :
13) 58-баптың екінші бөлігінде:
14) 61-бапта:
1) бас бостандығынан айырудың бiр күнiне айыппұлдың немесе түзеу жұмыстарының төрт айлық есептік көрсеткіші, қоғамдық жұмыстардың төрт сағаты, қамаққа алудың бір тәулігі, бас бостандығын шектеудің бір күні сәйкес келеді;
2) бас бостандығын шектеудің бiр күнiне айыппұлдың немесе түзеу жұмыстарының төрт айлық есептік көрсеткіші, қоғамдық жұмыстардың төрт сағаты, қамаққа алудың бір тәулігі сәйкес келеді;
3) қамаққа алудың бір тәулігіне айыппұлдың немесе түзеу жұмыстарының төрт айлық есептік көрсеткіші, қоғамдық жұмыстардың төрт сағаты сәйкес келеді;
4) қоғамдық жұмыстардың бір сағатына айыппұлдың немесе түзеу жұмыстарының бір айлық есептік көрсеткіші сәйкес келеді;
5) түзеу жұмыстарының бір айлық есептік көрсеткішіне айыппұлдың бір айлық есептік көрсеткіші сәйкес келеді.";
15) 62-бапта :
Тармақ 4. Үкiм заңды күшiне енгенге дейiн үйқамақта ұстау уақыты бас бостандығынан айыру, бас бостандығын шектеу, қамаққа алу түрiндегі жаза мерзіміне – бiр күнге екi күн есебімен, қоғамдық жұмыстарға тарту, түзеу жұмыстары, айыппұл түрiндегi жаза мерзiмiне тиісінше қоғамдық жұмыстардың екі сағаты немесе екі айлық есептік көрсеткіш үшін үйқамақта ұстаудың бiр күнi есебiмен есептеледі.";
1) бас бостандығынан айырудың бiр күнiне айыппұлдың немесе түзеу жұмыстарының төрт айлық есептік көрсеткіші, қоғамдық жұмыстардың төрт сағаты, қамаққа алудың бір тәулігі, бас бостандығын шектеудің бір күні сәйкес келеді;
2) бас бостандығын шектеудің бiр күнiне айыппұлдың немесе түзеу жұмыстарының төрт айлық есептік көрсеткіші, қоғамдық жұмыстардың төрт сағаты, қамаққа алудың бір тәулігі сәйкес келеді;
3) қамаққа алудың бір тәулігіне айыппұлдың немесе түзеу жұмыстарының төрт айлық есептік көрсеткіші, қоғамдық жұмыстардың төрт сағаты сәйкес келеді;
4) қоғамдық жұмыстардың бір сағатына айыппұлдың немесе түзеу жұмыстарының бір айлық есептік көрсеткіші сәйкес келеді;
5) түзеу жұмыстарының бір айлық есептік көрсеткішіне айыппұлдың бір айлық есептік көрсеткіші сәйкес келеді.";
16) 65-баптың екінші бөлігі "қарсы қылмыс," деген сөздерден кейін "азаптаулар," деген сөзбен толықтырылсын;
17) 67-баптың бірінші және екінші абзацтарындағы "Процестік", "Осы баптың" деген сөздер тиісінше "1. Процестік", "2. Осы баптың" деген сөздермен ауыстырылсын;
18) 68-баптың төртінші бөлігінде:
19) 71-бапта :
5) аса ауыр қылмыс жасалғаннан кейiн он бес жыл өтсе, адам қылмыстық жауаптылықтан босатылады.";
1) тармақтағы "он" деген сөз "бес" деген сөзбен ауыстырылсын;
2) тармақтағы "он бес" деген сөздер "он" деген сөзбен ауыстырылсын;
3) тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
4) тармақтағы "жиырма бес" деген сөздер "жиырма" деген сөзбен ауыстырылсын;
20) 77-бапта :
2) тармақтағы "үш" деген сөз "екі" деген сөзбен ауыстырылсын;
3) тармақтағы "алты" деген сөз "бес" деген сөзбен ауыстырылсын;
21) 81-бапта :
22) 87-баптың бірінші бөлігінің 4) тармағындағы "ауыстыруы мүмкiн." деген сөздер "ауыстырады." деген сөзбен ауыстырылсын;
23) 89-баптың 1) тармағы мынадай редакцияда жазылсын:
24) 93-баптың үшінші бөлігіндегі "мәжбүрлеу шараларын ұзарту" деген сөздер "мәжбүрлеу шараларын тағайындау, ұзарту" деген сөздермен ауыстырылсын;
25) 107-бапта :
26) 110-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
27) 111-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
28) 112-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "төрт жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
29) 113-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "төрт жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
30) 114-бапта :
31) 115-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
32) 117-баптың екінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
33) 118-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацындағы "алпыс" деген сөз "елу" деген сөзбен ауыстырылсын;
34) 123-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "төрт жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
35) 127-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
36) 133-бапта :
37) 137-бапта :
38) 138-баптың екінші абзацындағы "алпыс" деген сөз "елу" деген сөзбен ауыстырылсын;
39) 139-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
40) 140-бапта :
41) 141-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
42) 142-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
43) 143-бапта :
44) 145-бапта :
45) 147-бапта :
46) 148-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
47) 149-бапта :
48) 152-бапта :
49) 153-бапта :
50) 154-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
51) 155-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацындағы "алпыс" деген сөз "елу" деген сөзбен ауыстырылсын;
52) 156-бапта :
53) 159-баптың екінші абзацында:
54) 183-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
55) 186-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацындағы "бес жүз" деген сөздер "екі жүз" деген сөздермен ауыстырылсын;
56) 187-бапта :
57) 188-бапта :
58) 189-бапта :
59) 190-бапта :
60) 191-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
61) 194-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
62) 195-бапта :
63) 196-бапта :
64) 197-бапта :
65) 198-бапта :
66) 199-бапта :
67) 200-бапта :
68) 201-бапта :
69) 202-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
70) 204-бапта :
71) 205-бапта :
72) 206-бапта :
73) 207-бапта :
74) 208-бапта :
75) 209-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
76) 210-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
77) 211-бапта :
78) 212-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
79) 213-бапта :
80) 214-бапта :
81) 216-бапта :
3) тармақ алып тасталсын;
82) 217-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "айыппұл салуға не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
83) 218-бапта :
84) 219-бапта :
85) 220-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
86) 221-бапта :
87) 222-бапта :
88) 223-бапта :
89) 224-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
90) 225-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
91) 226-бапта :
92) 227-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
93) 228-бапта :
94) 229-бапта :
95) 230-бапта :
96) 233-бапта :
97) 234-бапта :
98) 235-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
99) 236-бапта :
100) 237-бапта :
101) 238-бапта :
102) 239-бапта :
103) 240-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
104) 241-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
105) 242-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
106) 243-бапта :
107) 244-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
108) 245-бапта :
109) 246-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
110) 247-бапта :
111) 248-бапта :
112) 249-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың екі жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
113) 250-бапта :
114) 251-бапта :
115) 252-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың екі жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
116) 253-бапта :
117) 267-баптың екінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
118) 273-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
119) 274-бапта :
120) 276-бапта :
121) 277-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
122) 278-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
123) 281-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
124) 282-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
125) 287-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацындағы "алпыс" деген сөз "елу" деген сөзбен ауыстырылсын;
126) 289-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
127) 290-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың екі жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
128) 292-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
129) 293-бапта :
130) 294-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
131) 295-бапта :
132) 296-бапта :
133) 299-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
134) 300-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
135) 303-бапта :
136) 304-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
137) 305-бапта :
138) 306-бапта :
139) 307-бапта :
140) 308-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
141) 310-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
142) 311-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
143) 313-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
144) 314-бапта :
145) 316-бапта :
146) 317-бапта :
147) 318-бапта :
148) 319-бапта :
149) 320-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
150) 321-бапта :
151) 322-бапта :
152) 323-бапта :
153) 324-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
154) 325-бапта :
155) 326-бапта :
156) 327-бапта :
157) 328-бапта :
158) 329-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
159) 330-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
160) 331-бапта :
161) 332-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
162) 333-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
163) 334-бапта :
164) 335-бапта :
165) 336-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
166) 337-бапта :
167) 338-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
168) 339-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
169) 340-бапта :
170) 341-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
171) 342-бапта :
172) 343-бапта :
173) 344-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
174) 345-бапта :
175) 346-бапта :
176) 347-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
177) 348-бапта :
178) 349-бапта :
179) 350-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
180) 351-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
181) 353-бапта :
182) 354-бапта :
183) 355-бапта :
184) 356-бапта :
185) 357-бапта :
186) 358-бапта :
187) 359-бапта :
188) 360-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
189) 361-бапта :
1) тармақтағы "мүддесіне орай" деген сөздер "мүддесінде жасалған" деген сөздермен ауыстырылсын;
2) тармақтағы "орындау кезінде жасалған іс-әрекеттер –" деген сөздер "орындау кезінде жасалған;" деген сөздермен ауыстырылсын;
190) 362-бапта :
191) 363-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
192) 364-бапта :
193) 365-бапта :
1) тармақ алып тасталсын;
194) 366-бапта :
195) 367-бапта :
196) 368-бапта :
197) 369-бапта :
198) 370-бапта :
199) 371-бапта :
200) 372-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
201) 376-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
202) 378-бапта :
203) 379-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
204) 380-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
205) 381-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
206) 382-бапта :
207) 383-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
208) 384-бапта :
209) 385-бапта :
210) 386-бапта :
211) 387-бапта :
212) 388-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың екі жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
213) 389-бапта :
214) 390-бапта :
215) 391-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
216) 393-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
217) 394-бапта :
218) 395-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
219) 396-бапта :
220) 397-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
221) 398-бапта :
222) 399-бапта :
223) 400-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
224) 401-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
225) 402-бапта :
226) 403-бапта :
227) 406-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
228) 407-бапта :
229) 409-бапта :
230) 410-бапта :
231) 411-бапта :
232) 414-бапта :
233) 415-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
234) 416-бапта :
235) 417-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың екі жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
236) 419-бапта :
237) 421-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "бір мың екі жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
238) 422-бапта :
239) 423-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
240) 424-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "сегіз жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
241) 425-бапта :
242) 428-бапта :
243) 430-бапта :
244) 431-баптың екінші абзацы "түзеу жұмыстарына не" деген сөздерден кейін "төрт жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға не" деген сөздермен толықтырылсын;
245) 433-бапта :
246) 435-бапта :
247) 436-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
248) 437-бапта :
249) 438-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
250) 440-бапта :
251) 443-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
252) 447-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
253) 448-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
254) 449-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
255) 458-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
256) 460-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
257) 463-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
258) 464-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
259) 465-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
260) 466-баптың бірінші бөлігінің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
3) "9) бiрiншi сатыдағы сот – сотқа дейінгі тергеп-тексеру аяқталғаннан кейін не сот актісінің күшін жоғары тұрған сот жойғаннан кейін не оның күші жекеше айыптаушының шағымы бойынша жойылғаннан кейін келіп түскен қылмыстық істерді соттылығына сәйкес қарайтын аудандық және оларға теңестірілген соттар (қалалық, мамандандырылған ауданаралық соттар, гарнизондардың әскери соттары), сотқа дейінгі тергеп-тексеруді жүзеге асыратын адамдардың, жедел-іздестіру қызметінің, сотқа дейінгі тергеп-тексерудің заңдылығына қадағалауды жүзеге асыратын прокурордың шешімдеріне және әрекеттеріне (әрекетсіздігіне) шағымдарды қарайтын, осы Кодексте көзделген жағдайларда процестік әрекеттерді санкциялайтын, сондай-ақ осы Кодексте көзделген өзге де өкілеттіктерді жүзеге асыратын мамандандырылған тергеу соттары, мамандандырылған ауданаралық тергеу соттары;";
30) тармақ "іс бойынша" деген сөздерден кейін "тергеу судьясының" деген сөздермен толықтырылсын;
2) 32-бапта :
6) екінші бөліктегі "152-бабында" деген сөздер " 152-бабында (бірінші және екінші бөліктерінде)" деген сөздермен ауыстырылсын;
7) үшінші бөлік "148 (бірінші бөлігінде)," деген сөздерден кейін " 152 (үшінші бөлігінде)," деген сөздермен толықтырылсын;
3) 44-баптың бірінші бөлігінің 4) тармағы "прокурор" деген сөзден кейін "ынтымақтастық туралы" деген сөздермен толықтырылсын;
4) 51-баптың үшінші бөлігінің бесінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
10) "қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық соттар, мамандандырылған тергеу соттары, мамандандырылған ауданаралық тергеу соттары, қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық әскери соттар, кәмелетке толмағандардың істері жөніндегі мамандандырылған ауданаралық соттар, гарнизондардың әскери соттары жүзеге асырады.";
5) 54-баптың үшінші бөлігінің екінші сөйлемі алып тасталсын;
6) 58-баптың бірінші бөлігіндегі "департаменттердің, басқармалардың және бөлімдердің бастықтары" деген сөздер "құрылымдық бөлімшелердің бастықтары" деген сөздермен ауыстырылсын;
7) 63-баптың екінші бөлігіндегі "прокурордың," деген сөз "прокурордың келісімі," деген сөздермен ауыстырылсын;
8) 97-бапта :
15) мынадай мазмұндағы 4-1-бөлікпен толықтырылсын:
16) "4-1. Қылмыстық қудалау органы "Қылмыстық процеске қатысушы адамдарды мемлекеттік қорғау туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 7-бабының 9) тармақшасында көзделген қауіпсіздік шараларын қабылдаған кезде құпиялылық сақтала отырып, жиырма төрт сағат ішінде қадағалаушы прокурор хабардар етіледі.";
17) алтыншы бөлік мынадай редакцияда жазылсын:
18) "6. Қауiпсiздiк шараларының күші оларды қолдануға қажеттiлік жойылғанда қылмыстық процестi жүргізетін органның не қорғалатын адамдардың құқықтары мен заңды мүдделерін бұзушылықтар анықталған жағдайда, прокурордың немесе соттың уәждi қаулысымен жойылады. Қорғалатын адамға оның қауiпсiздiгі шараларының күші жойылғандығы немесе қылмыстық процеске қатысатын адамдарға ол туралы деректердiң ашылғандығы туралы дереу хабарлануға тиiс. Қылмыстық процесті жүргізетін органның "Қылмыстық процеске қатысушы адамдарды мемлекеттік қорғау туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 7-бабының 9) тармақшасында көзделген қауіпсіздік шараларын тағайындау туралы не қауіпсіздік шараларының күшін жою туралы шешіміне қорғалатын адамның сотқа немесе прокурорға шағым беруі шағым жасалған шешімнің орындалуын тоқтата тұрады.";
9) 107-баптың жетінші бөлігінің 1) тармағындағы "аудандық немесе оған теңестірілген соттың" деген сөздер алып тасталсын;
10) 117-баптың екінші бөлігі мынадай мазмұндағы үшінші сөйлеммен толықтырылсын:
21) "Маманның қорытындысы электрондық құжат түрінде ресімделуі мүмкін.";
11) 125-баптың алтыншы бөлігі "ақиқатты" деген сөзден кейін "ешқандай күдіксіз және" деген сөздермен толықтырылсын;
12) 136-бап мынадай мазмұндағы 1-1-бөлікпен толықтырылсын:
24) "1-1. Күдіктіге, айыпталушыға қатысты бұлтартпау шарасын таңдау кезінде, егер қатаңдығы неғұрлым жеңіл бұлтартпау шарасы болса, мұндай шараны қолдану мүмкіндігін қарау қажет.";
13) 138-баптың бірінші бөлігі мынадай редакцияда жазылсын:
26) "1. Бұлтарпау шарасын және оның дәл қайсысын қолдану қажеттiлігi туралы мәселені шешкен кезде осы Кодекстің 136-бабында көрсетілген негіздерден басқа, сондай-ақ осы Кодекстің 137-бабының екінші бөлігінде көрсетілген қосымша шектеулерді белгілеген кезде сондай-ақ мыналар:
1) жасалған қылмыстың ауырлығы;
2) күдіктінің, айыпталушының жеке басы, оның жасы;
3) денсаулық жағдайы;
4) отбасы жағдайы, отбасында асырауындағы адамдардың бар-жоғы;
5) күдіктінің, айыпталушының әлеуметтік байланысының орнықтылығы;
6) күдіктінің, айыпталушының беделі;
7) айналысатын ісі;
8) күдіктінің, айыпталушының тұрақты жұмыс орнының немесе оқуының бар-жоғы;
9) мүлiктiк жағдайы;
10) тұрақты тұрғылықты жерiнiң бар-жоғы және басқа да мән-жайлар ескерiлуге тиiс.";
14) 145-бапта :
38) бірінші бөліктің төртінші сөйлеміндегі "Аса ауыр қылмыстар жасады деп күдiк келтiрiлген адамдарға қатысты, сондай-ақ осы" деген сөздер "Осы" деген сөзбен ауыстырылсын;
39) үшінші бөлік мынадай редакцияда жазылсын:
40) "3. Кепiлдiң мөлшерi күдіктің ауырлығы, күдіктінің, айыпталушының жеке басы, қылмыстық іс-әрекеттің сипаты, кепіл берушінің мүліктік жағдайы ескеріле отырып айқындалады және: онша ауыр емес қылмыс жасады деп күдік келтірілген кезде – айлық есептiк көрсеткiштiң отыз еселенген мөлшерiнен кем, бірақ айлық есептік көрсеткіштің бір жүз жиырма еселенген мөлшерінен көп; ауырлығы орташа қылмысты абайсызда жасады деп күдік келтірілген кезде – айлық есептiк көрсеткiштің бір жүз жиырма еселенген мөлшерiнен кем, бірақ айлық есептік көрсеткіштің екі жүз еселенген мөлшерінен көп; ауырлығы орташа қылмысты қасақана жасады деп күдік келтірген кезде – айлық есептiк көрсеткiштің екі жүз еселенген мөлшерiнен кем, бірақ айлық есептік көрсеткіштің үш жүз елу еселенген мөлшерінен көп; ауыр қылмыс жасады деп күдік келтірілген кезде – айлық есептiк көрсеткiштің үш жүз елу еселенген мөлшерiнен кем, аса ауыр қылмыс жасады деп күдік келтірілген кезде айлық есептiк көрсеткiштің бес жүз еселенген мөлшерiнен кем бола алмайды.
41) Кепіл ретінде кепіл берушінің келісімімен құны қылмыстың тиісті санаты бойынша кепілдің ең жоғары мөлшерінен асатын өзге де мүлік берілуі мүмкін.
42) Айрықша жағдайларда кепіл мөлшері мыналарға:
1) асырауында кәмелетке толмаған балалары, қарт ата-анасы, мүгедек туыстары бар, сондай-ақ қорғаншы және қамқоршы болып табылатын адамдарға;
2) тұрақты табыс көзі жоқ адамдарға;
3) халықтың әлеуметтік жағынан әлсіз топтарына жататын, сондай-ақ бюджет есебінен әртүрлі әлеуметтік көмек түрлерін алатын адамдарға;
4) кәмелетке толмағандар мен зейнеткерлік жастағы адамдарға қатысты төменгі мөлшерден аз мөлшерде қолданылуы мүмкін не осы сомаға баламалы өзге де мүлік қабылдануы мүмкін.";
15) 146-баптың бірінші бөлігіндегі "негіздер бойынша және" деген сөздер алып тасталсын;
16) 147-бапта :
49) бірінші бөлікте :
50) бірінші абзац мынадай редакцияда жазылсын:
51) "1. Бұлтартпау шарасы ретінде күзетпен ұстау тек судьяның санкциясымен және басқа, қатаңдығы неғұрлым жеңіл бұлтартпау шараларын қолдану мүмкін болмаған кезде заңмен бес жылдан астам мерзімге бас бостандығынан айыру түріндегі жаза көзделген қылмысты жасады деген күдіктіге, айыпталушыға, сотталушыға қатысты ғана қолданылады. Айрықша жағдайларда бұл бұлтартпау шарасы, егер:";
7) тармақтағы "бес жылдан аз" деген сөздер "бес жылға дейін" деген сөздермен ауыстырылсын:
53) мынадай мазмұндағы 1-1-бөлікпен толықтырылсын:
54) "1-1. Осы баптың бірінші бөлігінің 1) тармағында көзделген мән-жай күзетпен ұстау түріндегі бұлтартпау шарасын таңдау үшін бірден-бір негіз болып табылмайды.";
55) екінші бөлік мынадай мазмұндағы екінші абзацпен толықтырылсын:
56) "Сотқа дейінгі тергеп-тексеруді жүзеге асыратын адам сот алдында күзетпен ұстауға санкция беру туралы өтінішхатты қозғау туралы қаулыда осы бұлтартпау шарасын таңдау себептерін және қатаңдығы неғұрлым жеңіл бұлтартпау шараларын қолданудың мүмкін еместігін негіздеуге міндетті.";
17) 148-бапта :
58) бірінші бөліктегі "аудандық және оған теңестірілген соттың" деген сөздер алып тасталсын;
59) мынадай мазмұндағы 7-1-бөлікпен толықтырылсын:
60) "7-1. Тергеу судьясы күзетпен ұстауды санкциялау туралы қаулыда осы бұлтартпау шарасын таңдау себептерін және қатаңдығы неғұрлым жеңіл бұлтартпау шараларын қолданудың мүмкін еместігін көрсетуге міндетті."
61) тоғызыншы бөліктің 2) тармағы мынадай редакцияда жазылсын:
62) "2) адамға қылмыстық топтың құрамында қылмыс; террористік және (немесе) экстремистік қылмыстар; Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 1 , 4 , 5 , 11 және 17-тарауларында көзделген аса ауыр қылмыстар, сондай-ақ төтенше жағдайларда немесе жаппай тәртіпсіздіктер барысында жасалған аса ауыр қылмыстар, соғыс уақытында немесе ұрыс жағдайында жасалған аса ауыр әскери қылмыстар жасады деп күдік келтірілген, айып тағылған;";
63) он екінші бөліктегі "Аудандық немесе оған теңестірілген соттың күзетпен ұстауды санкциялаудан бас тарту туралы қаулысының" деген сөздер "Күзетпен ұстауды санкциялаудан бас тарту туралы қаулының" деген сөздермен ауыстырылсын;
18) 152-баптың сегізінші бөлігінің бірінші абзацындағы "аудандық және оған теңестірілген соттың" деген сөздер алып тасталсын;
19) 163-бапта :
66) бірінші бөліктегі "аудандық және оған теңестірілген соттың" деген сөздер алып тасталсын;
67) екінші бөліктегі "сот отырысында аудандық немесе оған теңестірілген соттың" деген сөздер алып тасталсын;
68) төртінші бөліктің екінші абзацындағы "немесе" деген сөз "және" деген сөзбен ауыстырылсын;
20) 164-баптың екінші бөлігіндегі "Аудандық немесе оған теңестірілген соттың тергеу" деген сөздер "Тергеу" деген сөзбен ауыстырылсын;
21) 165-баптың екінші бөлігінің бірінші абзацындағы "прокурорға" деген сөз "сотқа" деген сөзбен ауыстырылсын;
22) 178-баптың алтыншы бөлігі "босатуға құқылы." деген сөздерден кейін мынадай мазмұндағы үшінші сөйлеммен толықтырылсын:
72) "Бұйрықты іс жүргізу тәртібімен айыптау үкімін шығарған кезде сот сотталған адамның мүліктік жағдайын ескере отырып, оны процестік шығындарды төлеуден толық немесе ішінара босатуға құқылы.";
23) 187-бапта :
74) екінші бөліктегі "428 (екiншi және үшiншi бөлiктерiнде)" деген сөздер " 428 (үшiншi бөлiгiнде)" деген сөздермен ауыстырылсын;
75) 3-1-бөліктегі "216 (бірінші бөлігінде, екiншi бөлiгінің 1), 2), 3) және 5) тармақтарында, үшінші бөлігінде)," деген сөздер " 216 (бірінші бөлігінде, екiншi бөлiгінің 1), 2) және 5) тармақтарында, үшінші бөлігінде)," деген сөздермен ауыстырылсын;
76) төртінші бөліктегі "362 (бірінші, екiншi, үшінші бөліктерінде және төртінші бөлігінің 1) және 2) тармақтарында)," деген сөздер " 362 (бірінші, үшінші бөліктерінде және төртінші бөлігінің 1) және 2) тармақтарында)," деген сөздермен ауыстырылсын;
24) 191-баптың он алтыншы бөлігіндегі "152 (бiрiншi бөлiгiнде, егер бұл соттың жұмысқа қайта орналастыру туралы шешiмiн орындамаумен байланысты болса)" деген сөздер " 152 (бiрiншi бөлiгiнде, егер бұл соттың жұмысқа қайта орналастыру туралы шешiмiн орындамаумен байланысты болса, үшiншi бөлiгiнде)" деген сөздермен ауыстырылсын;
25) 193-баптың екінші бөлігінің үшінші абзацындағы "қылмыстық процестің сотқа дейінгі сатысының заңдылығын қадағалауды қамтамасыз ететін департаменттерінің (басқармаларының), облыстық прокуратуралардың және оларға теңестірілген прокуратуралардың бастықтары" деген сөздер "облыстар прокуратураларының және оларға теңестірілген прокуратуралардың қылмыстық процестің сотқа дейінгі сатысының заңдылығын қадағалауды қамтамасыз ететін құрылымдық бөлімшелерінің басшылары" деген сөздермен ауыстырылсын;
26) 220-баптың бесінші бөлігінде орыс тіліндегі мәтінге өзгеріс енгізіледі, қазақ тіліндегі мәтін өзгермейді;
27) 232-баптың үшінші бөлігі мынадай редакцияда жазылсын:
81) "3. Осы Кодекстің 231-бабының 1) – 6) тармақтарында көзделген жасырын тергеу әрекеттері мамандандырылған тергеу сотының, мамандандырылған ауданаралық тергеу сотының тергеу судьясының санкциясымен жүргізіледі, оны алу тәртібі осы Кодекстің 234-бабында белгіленген.";
28) 234-баптың бірінші бөлігі мынадай редакцияда жазылсын:
83) "1. Жасырын тергеу әрекеттері сотқа дейінгі тергеп-тексеруді жүзеге асыратын адамның не осы Кодексте тиісті қаулы шығаруға уәкілеттік берілген өзге де лауазымды адамдардың уәжді қаулысы негізінде мамандандырылған тергеу сотының, мамандандырылған ауданаралық тергеу сотының тергеу судьясының санкциясымен жүргізіледі.";
29) 240-бапта :
85) екінші абзац "мерзімді" деген сөзден кейін "мамандандырылған тергеу сотының, мамандандырылған ауданаралық тергеу сотының" деген сөздермен толықтырылсын;
86) үшінші абзацтағы "Тергеу" деген сөз "Мамандандырылған тергеу сотының, мамандандырылған ауданаралық тергеу сотының тергеу" деген сөздермен ауыстырылсын;
87) алтыншы бөлікте :
88) "күн" деген сөз "тәулік" деген сөзбен ауыстырылсын;
89) "сотқа" деген сөз "осы Кодекстің 106-бабында көзделген тәртіппен мамандандырылған тергеу сотына, мамандандырылған ауданаралық тергеу сотына" деген сөздермен ауыстырылсын;
30) 283-баптың бірінші бөлігі мынадай мазмұндағы үшінші сөйлеммен толықтырылсын:
91) "Сарапшының (сарапшылардың) қорытындысы электрондық құжат түрінде ресімделуі мүмкін.";
31) 306-бапта :
93) үшінші бөлік мынадай редакцияда жазылсын:
94) "3. Мамандандырылған тергеу соттары, мамандандырылған ауданаралық тергеу соттары қылмыстық процестің сотқа дейінгі сатысында сотқа дейінгі тергеп-тексеруді жүзеге асыратын адамдардың, жедел-іздестіру қызметінің, сотқа дейінгі тергеп-тексерудің заңдылығын қадағалауды жүзеге асыратын прокурордың шешімдеріне және әрекеттеріне (әрекетсіздігіне) жасалған шағымдарды қарайды, осы Кодексте көзделген жағдайларда процестік әрекеттерді санкциялайды, сондай-ақ осы Кодексте көзделген өзге де өкілеттіктерді жүзеге асырады.";
95) мынадай мазмұндағы ескертпемен толықтырылсын:
32) 476-бапта :
1) , 2, 14) және 16) тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:
98) айыппұлды – қоғамдық жұмыстарға тартумен, қамаққа алумен, бас бостандығын шектеумен немесе бас бостандығынан айырумен (Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 41-бабы );
99) түзеу жұмыстарын – қоғамдық жұмыстарға тартумен, қамаққа алумен, бас бостандығын шектеумен немесе бас бостандығынан айырумен (Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 42-бабы );
100) қоғамдық жұмыстарға тартуды – қамаққа алумен, бас бостандығын шектеумен немесе бас бостандығынан айырумен (Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 43-бабы );
101) бас бостандығын шектеуді – бас бостандығынан айырумен (Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 44-бабы ) ауыстыру туралы;
2) айыппұл төлеуді кейінге қалдыру (Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 41-бабы), еңбекке қабілеттілігін толық жоғалтқан кезде түзеу жұмыстарының қалған бөлігін орындаудан босату (Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 42-бабы ) туралы;";
103) "16) түзеу жұмыстарына сотталған адамның жалақысынан ұсталатын соманың мөлшерiн Қазақстан Республикасының қылмыстық-атқару заңнамасына сәйкес төмендету туралы;";
20) тармақтағы "алып тастау туралы мәселелердi қарау жатады." деген сөздер "алып тастау туралы;" деген сөздермен ауыстырылып, мынадай мазмұндағы 21) тармақпен толықтырылсын:
105) "21) кәмелетке толмағандардың жыныстық тиіспеушілігіне қарсы қылмыс жасағаны үшін бас бостандығынан айыруға сотталған адамдарда психикалық ауытқулардың және сексуалдық зорлық-зомбылық жасауға бейімділіктің болуы (болмауы) туралы мәселені шешу үшін оларға қатысты сот-психиатриялық сараптама тағайындау туралы мәселелердi қарау жатады.";
33) 478-бапта :
107) бірінші бөліктегі "5)" деген цифр "2), 5)" деген цифрлармен ауыстырылсын;
108) екінші бөліктегі "2)," деген цифр алып тасталсын;
109) төртінші бөліктегі "2)," деген цифр алып тасталсын;
34) 549-баптың бесінші бөлігіндегі "аудандық сотының" деген сөздер "мамандандырылған ауданаралық тергеу сотының" деген сөздермен ауыстырылсын;
35) 550-баптың бесінші бөлігіндегі "аудандық сотының" деген сөздер "мамандандырылған ауданаралық тергеу сотының" деген сөздермен ауыстырылсын;
36) 559-бапта :
113) бірінші бөліктегі "прокурордың (соттың)" деген сөздер "тергеу судьясының (сотының)" деген сөздермен ауыстырылсын;
114) үшінші бөліктегі "прокурордың (соттың)" деген сөздер "тергеу судьясының (сотының)" деген сөздермен ауыстырылсын;
37) 565-баптың үшінші бөлігінде:
116) "прокурордың немесе соттың" деген сөздер "тергеу судьясының (сотының)" деген сөздермен ауыстырылсын;
117) "құзыретті органдардың" деген сөздер "құзыретті органның" деген сөздермен ауыстырылсын;
38) 571-бапта "прокурордың немесе соттың" деген сөздер "тергеу судьясының (сотының)" деген сөздермен ауыстырылсын;
39) 588-баптың үшінші бөлігіндегі "Аудандық және оған теңестірілген соттың тергеу" деген сөздер "Тергеу" деген сөзбен ауыстырылсын;
40) 589-бапта :
121) үшінші бөліктегі "Аудандық және оған теңестірілген соттың тергеу" деген сөздер "Тергеу" деген сөзбен ауыстырылсын;
122) тоғызыншы бөліктегі "аудандық және оған теңестірілген соттың" деген сөздер алып тасталсын;
41) 614-баптың бірінші бөлігінің 2) тармағы мынадай редакцияда жазылсын:
124) "2) кінәні мойындау туралы процестік келісім сотқа берілген барлық күдіктілермен, айыпталушылармен не сотталушылармен жасалмаған, сыбайласып жасалған қылмыстар туралы қылмыстық істерді қоспағанда, осы Кодекстің 382-бабының екінші бөлігіне және 64-тарауына сәйкес кінәні мойындау туралы мәміле нысанындағы істі сотта талқылау;";
42) 622-баптың екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
126) "Егер сот кеңесу бөлмесіне кеткенге дейін процестік келісімге келіспеушілік білдірілсе, сондай-ақ осы Кодекстің 614-бабы бірінші бөлігінің 2) тармағында көзделген шектеулер болған кезде келісімдік іс жүргізуге жол берілмейді.";
43) 642-баптағы "кандидаттықтан өздігінен бас тартуды" деген сөздер "кандидатқа қарсылық білдіруді" деген сөздермен ауыстырылсын;
44) 673-баптың он бірінші бөлігіндегі "сегізінші" деген сөз "тоғызыншы" деген сөзбен ауыстырылсын.
Тармақ 1. Сотталған адам айыппұлды үкімде белгіленген мерзім ішінде төлейді. Айыппұл төлеу мерзімі үкім заңды күшіне енген кезден бастап есептеледі және оған сот кейінге қалдыруды берген уақыт қосылмайды. Егер үкім бойынша сотталған адам айыппұлды бір айдан аса мерзім ішінде төлеуге міндетті болса, айыппұл ай сайын тең үлестермен төленеді.
Тармақ 2. Сотталған адам мүліктік жағдайы нашарлаған жағдайда, айыппұлды кейінге қалдыруды беру туралы сот алдында өтініш жасауға құқылы.
2) 89-баптың үшінші, төртінші, бесінші, алтыншы және жетінші бөліктері мынадай редакцияда жазылсын:
1) Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 46-бабы бесінші бөлігінің 1) тармағында аталған сотталғандар;
2) орташа қауіпсіз және қауіпсіздігі барынша жоғары мекемелерден осы Кодекстiң 96-бабының бірінші бөлігіне сәйкес ауыстырылған сотталғандар өтейдi.
Тармақ 4. Орташа қауіпсіз мекемелерде бас бостандығынан айыру түріндегі жазасын мыналар:
1) Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 46-бабы бесінші бөлігінің 2) тармағында аталған сотталғандар;
2) мекемелерден осы Кодекстің 96-бабының бірінші бөлігінің 1) тармақшасына, үшінші бөлігінің 1) және 2) тармақшаларына сәйкес ауыстырылған сотталғандар;
3) кәмелетке толмағандарды ұстауға арналған орташа қауіпсіз мекемелерден осы Кодекстің 156-бабына сәйкес ауыстырылған сотталғандар өтейдi.
Тармақ 5. Қауіпсіздігі барынша жоғары мекемелерде бас бостандығынан айыру түріндегі жазасын мыналар:
1) Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 46-бабы бесінші бөлігінің 3) тармағында аталған сотталғандар;
2) осы Кодекстің 96-бабы бірінші бөлігінің 1) тармақшасына, үшінші бөлігінің 1) тармақшасына сәйкес ауыстырылған сотталғандар өтейдi.
Тармақ 6. Төтенше қауіпсіз мекемелерде бас бостандығынан айыру түріндегі жазасын мыналар:
1) Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 46-бабы бесінші бөлігінің 4) тармағында аталған сотталғандар;
2) өлiм жазасы түріндегі жазасы кешiрiм жасау тәртiбiмен бас бостандығынан айырумен ауыстырылған сотталғандар;
3) осы Кодекстің 96-бабы бірінші бөлігінің 1) тармақшасына, үшінші бөлігінің 1) тармақшасына сәйкес ауыстырылған сотталғандар өтейдi.
Тармақ 7. Толық қауіпсіз мекемелерде бас бостандығынан айыру түріндегі жазасын мыналар:
1) Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 46-бабының алтыншы бөлігінде аталған сотталғандар;
2) өздерiне қатысты өлiм жазасы туралы сот үкiмі өлiм жазасын орындауға мораторий енгiзiлгенге дейiн немесе мораторий қолданылған уақытта күшiне енген сотталғандар;
3) осы Кодекстiң 88-бабы төртінші бөлігінің 4) тармақшасына сәйкес ауыстырылған сотталғандар;
4) осы Кодекстің 96-бабы үшінші бөлігінің 3) тармақшасына сәйкес жiберiлген сотталғандар өтейдi.";
3) 94-баптың екінші бөлігінің бірінші абзацы мынадай мазмұндағы екінші сөйлеммен толықтырылсын:
6) "Осы баптың қолданысы қауіпсіздігі барынша төмен мекемелерге қолданылмайды.";
4) 96-баптың екінші бөлігі мынадай мазмұндағы 1-1) тармақшамен толықтырылсын:
8) "1-1) Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 15-тарауында көзделген қылмыстар жасағаны үшін, қылмыспен келтірілген залалды өтемегендер;";
5) 142-бапта :
10) бірінші бөліктің 1) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын:
11) "1) Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 46-бабы бесінші бөлігінің 1) тармағында аталған сотталғандар;";
12) төртінші бөлік мынадай редакцияда жазылсын:
13) "4. Дәрежесі бірінші оң мінез-құлықты сотталғандар еңбекке адал қараған кезде жеңiлдетiлген жағдайларға ауыстырылады. Бұл ретте ауыстыру дәрежесі бірінші оң мінез-құлыққа ие болған күннен бастап дағдылы жағдайларда жаза мерзiмiнiң кемiнде үш айын, ал Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 7 , 8 , 9 , 12 , 13 және 15-тарауларында көзделген қылмыстар бойынша сотталғандар үшін бір жылын өтегеннен кейін ғана жүзеге асырылады.";
14) оныншы бөлік алып тасталсын;
6) 143-баптың бесінші бөлігі мынадай мазмұндағы үшінші абзацпен толықтырылсын:
16) "Қауіпсіздігі барынша төмен мекеме аумағынан тыс жерде отбасымен тұруға арналған рұқсат мекеменің ішкі тәртіптеме қағидаларына сәйкес ресімделеді.";
7) 162-бапта :
18) тоғызыншы бөлік мынадай мазмұндағы екінші абзацпен толықтырылсын:
19) "Сотқа материалдар мен прокурорға хабарлама электронды құжат түрінде жіберілуі мүмкін.";
20) оныншы бөліктің екінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
21) "Сот бас тартқан жағдайда, көрсетілген негіздердің кез келгені бойынша өтінішхатты қайта енгізу бас тарту туралы қаулы шығарылған күннен бастап кемінде алты ай өткеннен кейін мүмкін болады. Бұл ретте жазаның өтелмеген бөлігін неғұрлым жеңіл жазаға ауыстыру туралы соттың бас тартуы шартты түрде мерзімінен бұрын босату туралы өтінішхатты, сол сияқты соттың шартты түрде мерзімінен бұрын босатудан бас тартуы – жазаның өтелмеген бөлігін неғұрлым жеңіл жазаға ауыстыру туралы өтінішхатты алты ай мерзім өткенге дейін енгізуге кедергі бола алмайды.";
8) 169-баптың сегізінші бөлігі мынадай мазмұндағы 6-2) тармақшамен толықтырылсын:
23) "6-2) алкогольдік ішімдіктерді, сондай-ақ медициналық емес мақсаттарда есірткі мен психотроптық заттарды, сол тектестерді тұтынбауға;";
9) 171-баптың 1) және 2) тармақшалары мынадай редакцияда жазылсын:
25) "1) қауіпті қайталануы кезінде жасалған қылмыстары үшін, сол сияқты террористік немесе экстремистік қылмыстары, кәмелетке толмағандарға жыныстық тиіспеушілікке қарсы қылмыстары үшiн;
2) ауыр және (немесе) аса ауыр қылмыстары үшін немесе қасақана қылмыстары үшін бас бостандығынан айыруға екі және одан да көп рет сотты болғандарға және жаза мерзімі аяқталған кезде дәрежесі үшінші теріс мінез-құлыққа ие болған сотталғандарға белгіленеді.".
1) 5-баптың 3-тармағының екінші бөлігіндегі " – ескертуiмен" деген сөз "прокурорлық қадағалау тәртібімен" деген сөздермен ауыстырылсын;
2) 11-баптың 3-тармағы мынадай мазмұндағы екінші бөлікпен толықтырылсын:
3) "Осы тармақта көзделген арнаулы жедел-іздестіру іс-шараларын ұйымдастыру және оларды жүргізу тактикасы Қазақстан Республикасының Бас Прокурорымен келісу бойынша, жедел-іздестіру қызметін жүзеге асыратын органдардың бірінші басшыларының нормативтік құқықтық актілерінде айқындалады.".
1) 2-баптың а), б) және в) тармақшалары мынадай редакцияда жазылсын:
2) "а) қауіпті қайталануы кезінде жасалған қылмыстары, сол сияқты террористік немесе экстремистік қылмыстары, кәмелетке толмағандарға жыныстық тиіспеушілікке қарсы қылмыстары үшін;
3) б) ауыр және (немесе) аса ауыр қылмыстары үшін немесе қасақана қылмыстары үшін бас бостандығынан айыруға екі және одан да көп рет сотты болғандарға және жаза мерзімі аяқталған кезде дәрежесі үшінші теріс мінез-құлықты сотталғандарға;"
4) в) егер жазаны өтегеннен кейін ішкі істер органдарының ескертулеріне қарамастан қоғамдық тәртіпті, адамның және азаматтың құқықтары мен заңды мүдделерін үнемі бұзса, өзге де құқық бұзушылықтар жасаса, ауыр және (немесе) аса ауыр қылмыстары үшін немесе қасақана қылмыстары үшін бас бостандығынан айыруға екі және одан да көп рет сотты болғандарға белгіленеді.";
2) 4-баптың б) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын:
6) "б) осы Заңның 2-бабының в) тармақшасында аталған адамдарға – Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 79-бабына сәйкес соттылық мерзімі өтелгенге дейін тұрғылықты жерi бойынша белгіленеді.";
3) 5-бапта :
8) бірінші бөліктің үшінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
9) "осы Заңның 2-бабының в) тармақшасында аталған адамдарға – iшкi iстер органы бастығының уәжді ұсынуы бойынша, бас бостандығынан айыру орындарынан босатылған адамның тұрғылықты жерiндегі аудандық (қалалық) соттың судьясы жеке өзi сот отырысында белгiлейдi.";
10) алтыншы бөлік мынадай редакцияда жазылсын:
11) "Cот қаулысы өзiне қатысты әкімшілік қадағалау белгіленген адамның тұрғылықты жерiндегі аудандық (қалалық) ішкі істер органының бастығына, ал осы Заңның 2-бабының а) және б) тармақшаларында көзделген жағдайларда, қылмыстық-атқару жүйесі мекемесінің бастығына орындау үшiн жiберiледi.";
4) 10-баптың бірінші бөлігі мынадай редакцияда жазылсын:
13) "Әкiмшiлiк қадағалауды белгілеу, оның мерзiмiн ұзарту немесе шектеулерiн өзгерту туралы сот қаулысын қадағалауға алынған адамға – қолын қойғыза отырып, iшкi iстер органының бастығы, ал қылмыстық-атқару жүйесі мекемесіндегі адамға мекеме бастығы жариялайды. Бұл ретте қадағалауға алынған адамға – оның мiндеттерi, әкiмшiлiк қадағалау қағидаларын бұзғаны үшiн жауаптылығы, ал әкімшілік қадағалау қылмыстық-атқару жүйесі мекемесінен босатылар алдында белгіленген адамға таңдаған тұрғылықты жерiне белгілі бір мерзiмде келмегенi үшiн жауаптылығы түсiндiрiледi.";
5) 15-баптың бірінші және екінші бөліктері мынадай редакцияда жазылсын:
15) "Осы Заңның 14-бабының а), в), г), д) және е) тармақшаларында көзделген жағдайларда, iшкi iстер органының әкiмшiлiк қадағалауды жүзеге асыратын қызметкерi әкiмшiлiк қадағалауды тоқтату туралы қаулы шығарады, оны iшкi iстер органының бастығы бекiтедi.
16) Осы Заңның 14-бабының б) тармақшасында көзделген жағдайда, iшкi iстер органының бастығы сотқа әкiмшiлiк қадағалауды мерзiмiнен бұрын тоқтату туралы уәжді ұсыну жiбередi, ол он күндік мерзiмде қаралуға жатады.".
1) "10) ішкі істер органдарының күнтiзбелiк есеппен жиырма және одан да көп еңбек сiңiрген жылдары бар қызметкерлері және теріс себептер бойынша қызметтен шығарылғандарды қоспағанда, қызметтен шығарылған және күнтiзбелiк есеппен жиырма және одан да көп еңбек сiңiрген жылдары бар қызметкерлер, сондай-ақ күнтiзбелiк есеппен он және одан да көп еңбек сiңiрген жылдары бар және мүгедек балаларды асырап-бағып отырған қызметкерлер құқылы. Ішкі істер органдарының берілген қызметтік тұрғын үйді жекешелендіруге құқығы бар зейнеткері қайтыс болған жағдайда, жекешелендіру құқығы қайтыс болған (қаза тапқан) адамның отбасы мүшелеріне өтеді.".
1) тақырып және кіріспе мынадай редакцияда жазылсын:
2) "Адамдарды қоғамнан уақытша оқшаулауды қамтамасыз ететін арнаулы мекемелерде, арнаулы үй-жайларда ұстау тәртібі мен шарттары туралы
3) Осы Заң қоғамнан уақытша оқшаулауды заңды негіздерде қамтамасыз ететін арнаулы мекемелер, арнаулы үй-жайлар қызметінің құқықтық негіздерін айқындайды, сондай-ақ оларда ұсталатын адамдардың құқықтары мен міндеттерін белгілейді.";
2) 2-бап мынадай мазмұндағы 2-1) тармақшамен толықтырылсын:
5) "2-1) арнаулы үй-жай – әкімшілік құқық бұзушылықтың жолын кесу немесе әкімшілік іс жүргізуді қамтамасыз ету мақсатында заңда белгіленген мерзімге жеке тұлғаның, заңды тұлға өкілінің, лауазымды адамның жеке бас бостандығын қысқа мерзімге шектеуге арналған үй-жай;";
3) 3-бап мынадай редакцияда жазылсын:
7) Адамдарды арнаулы мекемелерде, арнаулы үй-жайларда ұстау Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген шараларды орындау мақсатында жүзеге асырылады.";
4) 4-бап мынадай редакцияда жазылсын:
9) Арнаулы мекемелерде, арнаулы үй-жайларда ұстау заңдылық, кінәсіздік презумпциясы, азаматтардың заң алдындағы теңдігі, ізгілік, жеке бастың абыройы мен қадір-қасиетін құрметтеу қағидаттарына, халықаралық құқық нормаларына сәйкес жүзеге асырылады және арнаулы мекемелерде ұсталушы, қылмыс жасады деп күдік келтірілгендер мен айыпталушыларға тән азабын немесе рухани азап шектіру мақсатындағы әрекеттермен ұштаспауға тиіс.";
5) мынадай мазмұндағы 5-1-баппен толықтырылсын:
11) Адамды арнаулы үй-жайға отырғызу уәкілетті лауазымды адам толтырған, әкімшілік ұстап алу туралы хаттама негізінде жүзеге асырылады.";
6) 6-бап мынадай редакцияда жазылсын:
Тармақ 1. Арнаулы мекемелерде, арнаулы үй-жайларда ұсталушы адамдар Қазақстан Республикасының Конституциясы мен заңдарында көзделген шектеулермен, Қазақстан Республикасының азаматтары үшін белгіленген құқықтар мен бостандықтарды пайдаланады, сондай-ақ міндеттерді атқарады.
Тармақ 2. Арнаулы мекемелерде, арнаулы үй-жайларда ұсталушы шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдар, егер Қазақстан Республикасының Конституциясында , заңдарында және Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттарда өзгеше көзделмесе, Қазақстан Республикасының азаматтары үшін белгіленген құқықтар мен бостандықтарды пайдаланады, сондай-ақ міндеттерді атқарады.";
7) мынадай мазмұндағы 9-2-баппен толықтырылсын:
Тармақ 1. Арнаулы үй-жайлар Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің бұйрығымен полиция органдарының кезекші бөлімдері жанынан құрылады.
Тармақ 2. Арнаулы үй-жайлардың қызметін ұйымдастыру тәртібін және арнаулы үй-жайдың үлгілік ішкі тәртіптеме қағидаларын Қазақстан Республикасының Ішкі істер министрлігі айқындайды.";
8) мынадай мазмұндағы 3-4-тараумен толықтырылсын:
Тармақ 1. Арнаулы үй-жайларға отырғызылатын адамдарды қабылдау және тіркеу, жеке қарап тексеруді, медициналық куәландыруды, дактилоскопиялауды, суретке түсіруді жүргізу тәртібі, сондай-ақ алып қоюға жататын заттардың тізбесі арнаулы үй-жайлардың қызметін ұйымдастыру қағидаларына сәйкес айқындалады.
Тармақ 2. Әкімшілік ұстауға алынған адамдардың арнаулы үй-жайларға отырғызылғаны туралы олардың тұрғылықты жері бойынша жақын туыстарына дереу хабарланады.
Тармақ 1. Арнаулы үй-жайларда ұсталатын адамдардың қауіпсіздігін қамтамасыз ететін және олардың өз бетінше кету мүмкіндігін болғызбайтын режим белгіленеді. Ұстау жағдайлары, үй-жайларды жабдықтауға қойылатын талаптар арнаулы үй-жайдың үлгілік ішкі тәртіптеме қағидаларында айқындалады.
Тармақ 2. Ұстауға алынған, арнаулы үй-жайларда ұсталатын адамдар күзетпен ұсталатындар мен арнаулы қабылдау орындарындағылар үшін белгіленген нормалар бойынша тамақпен қамтамасыз етіледі. Тамақ өнімдері күн сайын ведомость бойынша беріледі.
Тармақ 3. Арнаулы үй-жайларға орналастырылған ер адамдар әйел адамдардан бөлек орналастырылады.
Тармақ 4. Өздеріне қатысты ұстап алу қолданылған кәмелетке толмағандар ересек адамдардан бөлек ұсталады.
Тармақ 5. Инфекциялық және паразиттік аурулармен ауыратындарды ұстауға алынған басқа да адамдармен бірге ұстауға болмайды."
1) өздерінің құқықтары мен міндеттері, арнаулы үй-жайда ұстау режимі туралы ақпарат алуға;
2) арнаулы үй-жайда болу кезеңінде жеке басының қауіпсіздігіне;
3) материалдық-тұрмыстық және медициналық-санитариялық қызмет көрсетуді алуға;
4) полиция органының басшысына, прокуратура органдарына, сотқа өздерінің құқықтары мен заңды мүдделерінің бұзылу мәселелері бойынша жүгінуге құқығы бар.
Тармақ 2. Арнаулы үй-жайларға орналастырылған адамдар полиция органының басшысы бекітетін, арнаулы үй-жайдың ішкі тәртіптеме қағидаларын орындауға міндетті.
Тармақ 1. Ұстауға алынған адамдар ұсталуына негіз болған мән-жайлар жойылған кезде не Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген ұстап алу мерзімі аяқталғаннан кейін дереу босатылуға жатады.
Тармақ 2. Босатылған адамдарға сақталуы заңсыз болып табылатын заттардан басқа, олардан сақтауға алып қойылған құжаттары, ақшасы мен заттары қолхатпен қайтарылады.
Тармақ 3. Ұстауға алынған адамдар атыс немесе суық қаруды, жарылғыш, қатты әсер ететін немесе улы заттарды және есірткі заттарын заңсыз сақтаған кезде шешімдер Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес қабылданады.
Тармақ 4. Босату кезінде адамға оның арнаулы үй-жайда болғаны туралы анықтама беріледі.";
1) 4-баптың 2-тармағының 5) тармақшасы "(облыстық маңызы бар қаланың)" деген сөздерден кейін "және теңіздік" деген сөздермен толықтырылсын;
2) 13-бапта :
3) орыс тіліндегі мәтінге өзгеріс енгізіледі, қазақ тіліндегі мәтін өзгермейді;
4) "(облыстық маңызы бар қаланың)" деген сөздерден кейін "және теңіздік" деген сөздермен толықтырылсын;
5) 2-тармақ мынадай мазмұндағы үшінші бөлікпен толықтырылсын:
6) "Ұлттық қауіпсіздік комитетінің Қазақстан Республикасының Мемлекеттік шекарасын күзетуді және Қазақстан Республикасының Каспий теңізіндегі шекара кеңістігінде белгіленген режимдердің сақталуына бақылауды жүзеге асыратын Шекара қызметі бірлестігінің (өңірлік басқармасының) бастығы теңіздік жедел штаб басшысы болып табылады.";
7) 4-тармақтың екінші бөлігі "(облыстық маңызы бар қаланың)" деген сөздерден кейін "және теңіздік" деген сөздермен толықтырылсын;
8) 5-тармақ алып тасталсын;
3) 13-1-бапта :
10) 1-тармақ "(облыстық маңызы бар қаланың)" деген сөздерден кейін "және теңіздік" деген сөздермен толықтырылсын;
11) 4-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
12) "4. Республикалық жедел штабтың басшысы терроризм актісінің жасалғаны туралы немесе оның дайындалып жатқаны, сондай-ақ терроризмге қарсы операцияның басталғаны туралы расталған ақпаратты алған кезде Қазақстан Республикасының Президентіне, Қазақстан Республикасының Қауіпсіздік Кеңесіне, Қазақстан Республикасының Бас Прокурорына және Қазақстан Республикасының Үкіметіне дереу хабарлайды.";
4) 15-1-баптың 1-тармағының 4) тармақшасындағы "жергілікті жердің жекелеген учаскелерінен және объектілерден" деген сөздер "жекелеген объектілерден, жергілікті жер мен су кеңістігі учаскелерінен" деген сөздермен ауыстырылсын.
1) бірінші абзацтағы "қызметіне" деген сөз "лауазымын" деген сөзбен ауыстырылсын;
3-1) және 4) тармақшалар мынадай редакцияда жазылсын:
3) "3-1) күзетші лауазымына қабылданғанға дейін бір жылдың ішінде немесе осы лауазымда болған кезеңде қылмыстық теріс қылық жасағаны үшін соттың айыптау үкімі шығарылған, сондай-ақ күзетші лауазымына қабылданғанға дейін бір жылдың ішінде немесе осы лауазымда болған кезеңде қылмыстық теріс қылық жасағаны үшін қылмыстық жауаптылықтан Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестік кодексінің 35-бабының бірінші бөлігі 3), 4), 9), 10) және 12) тармақтарының немесе 36-бабының негізінде босатылған;
4) бұрын күзетшiсі болып жұмысқа қабылданғанға дейiн бiр жыл iшiнде немесе осы лауазымда болған кезеңде Қазақстан Республикасы Әкiмшiлiк құқық бұзушылық туралы кодексінің 149 , 434 , 436 , 438 , 439 , 440 , 443 , 450 , 453 , 462 , 463 , 464 , 469 , 470 , 476 , 477 , 478 , 479 , 481 , 482 , 483 , 484 , 485 , 486 , 487 , 488 , 489 , 490 , 494 , 495 , 496 , 504 , 506 , 653 , 654 , 658 , 659 , 665 , 667 , 669 , 670 , 673 , 675-баптарында көзделген әкiмшiлiк құқық бұзушылықтар жасағаны үшiн әкiмшiлiк жауаптылыққа тартылған;";
6) тармақшадағы "адамдарды қабылдауға болмайды" деген сөздер "адамдар атқара алмайды" деген сөздермен ауыстырылсын.
1) 6-баптың 1-тармағының 5-1) және 6-1) тармақшалары алып тасталсын;
2) 29-бапта :
3) 1-тармақтың 4) тармақшасының төртінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын:
4) "Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің ұсынуы бойынша облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың полиция департаментінің басшысын лауазымға тағайындайды және лауазымнан босатады. Полиция департаменті басшысының лауазымына кандидатура Қазақстан Республикасының құқық қорғау және арнаулы мемлекеттік органдары басшылығының президенттік резервінде тұрған полиция қызметкерлері қатарынан ұсынылады. Жергілікті бюджеттерден қаржыландырылатын полиция бөлімшелерінің басқа да басшыларын лауазымға тағайындау және лауазымнан босату Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жүзеге асырылады. Полиция департаментінің басшысы осы Заңда белгіленген ерекшеліктермен "Құқық қорғау қызметі туралы" Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес тәртіптік жауаптылықта болады. Полиция департаментінің басшысы ішкі істер органдарынан босатылған жағдайда, атқаратын лауазымынан да босатылған болып есептеледі;";
5) 1-1-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
6) "1-1. Облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың әкімі тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің аумағында полиция органдарының жедел-іздестіру және процестік қызметіне араласпай, олардың алдына құқық бұзушылықтар профилактикасы, қоғамдық тәртіпті сақтау және жол жүрісі қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөнінде міндеттер қояды, жылына кемінде бір рет полиция департаменті басшысының тиісті есептерін тыңдайды.";
3) 33-баптың 1-1-тармағы мынадай редакцияда жазылсын:
8) "1-1. Ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) әкімі тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің аумағында аумақтық полиция органының жедел-іздестіру және процестік қызметіне араласпай, олардың алдына құқық бұзушылықтар профилактикасы, қоғамдық тәртіпті сақтау және жол жүрісі қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөнінде міндеттер қояды, жылына кемінде бір рет аумақтық полиция органы басшысының тиісті есептерін тыңдайды.".
1) 20-баптың 1-тармағы мынадай редакцияда жазылсын:
2) "1. Жәбірленушінің қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында және Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінде көзделген тәртіппен әкімшілік ұстап алуды не Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестік кодексінің 128-бабында көзделген тәртіппен ұстап алуды жүргізу үшін негіздер болмаған кезде аумақтық полиция органының, ішкі істер органы жергілікті полиция қызметінің бастықтары, олардың орынбасарлары, учаскелік полиция инспекторлары, кәмелетке толмағандардың істері және әйелдерді зорлық-зомбылықтан қорғау жөніндегі инспекторлар жәбірленушінің пікірін ескере отырып, қорғау нұсқамасын шығарады, ол тұрмыстық зорлық-зомбылық жасаған не оны жасау қаупін төндіретін адамға орындау үшін қолхатпен беріледі. Қол қоюдан бас тартылған жағдайда, қорғау нұсқамасында бұл туралы жазба жасалады.
3) Жәбірленушіге оның құқықтары, сондай-ақ өзіне қатысты қорғау нұсқамасы шығарылған адам оны бұзған жағдайда құқықтық салдарлары түсіндіріле отырып, қорғау нұсқамасы шығарылған күні оның көшірмесі қолхатпен берілуге тиіс.
4) Қорғау нұсқамасының көшірмесі өзіне қатысты қорғау нұсқамасы шығарылған адамға табыс етілген кезінен бастап жиырма төрт сағат ішінде прокурорға жіберіледі.";
2) 22-баптың 3-тармағының 2) тармақшасындағы "пайдалануға тыйым салынуы мүмкін." деген сөздер "пайдалануға;" деген сөзбен ауыстырылып, мынадай мазмұндағы 3) тармақшамен толықтырылсын:
6) "3) алкогольдік ішімдіктерді, сондай-ақ медициналық емес мақсаттарда есірткі мен психотроптық заттарды, сол тектестерді тұтынуға тыйым салынуы мүмкін.".
Тармақ 12. "Атқарушылық іс жүргізу және сот орындаушыларының мәртебесі туралы" 2010 жылғы 2 сәуірдегі Қазақстан Республикасының Заңына (Қазақстан Республикасы Парламентінің Жаршысы, 2010 ж., № 7, 27-құжат; № 24, 145-құжат; 2011 ж., № 1, 3-құжат; № 5, 43-құжат; № 24, 196-құжат; 2012 ж., № 6, 43-құжат; № 8, 64-құжат; № 13, 91-құжат; № 21-22, 124-құжат; 2013 ж., № 2, 10-құжат; № 9, 51-құжат; № 10-11, 56-құжат; № 15, 76-құжат; 2014 ж., № 1, 9-құжат; № 4-5, 24-құжат; № 6, 27-құжат; № 10, 52-құжат; № 14, 84-құжат; № 16, 90-құжат; № 19-І, 19-ІІ, 94, 96-құжаттар; № 21, 122-құжат; № 22, 131-құжат; № 23, 143-құжат; № 24, 144-құжат; 2015 ж., № 8, 42-құжат; № 19-ІІ, 106-құжат; № 20-ІV, 113-құжат; № 20-VІІ, 115-құжат; № 21-І, 128-құжат; № 21-ІІІ, 136-құжат; № 22-І, 143-құжат; № 22-VІ, 159-құжат; № 23-ІІ, 170-құжат; 2016 ж., № 7-ІІ, 55-құжат; № 12, 87-құжат; 2017 ж., № 4, 7-құжат; № 16, 56-құжат; № 21, 98-құжат; № 22-ІІІ, 109-құжат; 2018 жылғы 28 мамырда "Егемен Қазақстан" және "Казахстанская правда" газеттерінде жарияланған "Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне кәсіпкерлік қызметті реттеуді жетілдіру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" 2018 жылғы 24 мамырдағы Қазақстан Республикасының Заңы ):
1) бүкіл мәтіні бойынша "жоғарылату", "жоғарылау", "жоғарылай алады", "жоғарылатуды" деген сөздер тиісінше "өсіру", "өсіру", "өсе алады", "өсіруді" деген сөздермен ауыстырылсын;
2) 7-баптың 4-тармағы мынадай редакцияда жазылсын:
3) "4. Қызметкердің құқық қорғау қызметін өткеру кезеңінде бос лауазымға орналасуы, ол тиісті бос лауазымға қойылатын біліктілік талаптарына сәйкес келген жағдайда, оның келісімі бойынша ауысу тәртібімен конкурстан тыс негізде немесе конкурстық негізде жүзеге асырылуы мүмкін.";
3) 33-бапта :
5) 1-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
6) "1. Қызметкерлерді қызмет бабында өсіру кадр резервінде тұрған қызметкерлер қатарынан не конкурстық негізде, олар қойылатын біліктілік талаптарына сәйкес келген жағдайда, сондай-ақ iскерлiк және жеке қасиеттерi, қызметтік жұмыс нәтижелері ескерiле отырып жүргiзiледi.";
7) мынадай мазмұндағы 1-1-тармақпен толықтырылсын:
8) "1-1. Конкурстық негізде орналасатын басшы лауазымдар тізбесін, жоғары тұрған басшы лауазымдарға конкурс өткізу шарттары мен тәртібін құқық қорғау органының басшысы айқындайды.
9) Жоғары тұрған басшы лауазымға арналған конкурсқа құқық қорғау органының, оның ведомстволарының, мекемелерінің, білім беру ұйымдарының, аумақтық немесе оларға теңестірілген бөлімшелерінің қызметкерлері қатысуға құқылы.
10) Құқық қорғау органының, оның ведомстволарының, мекемелерінің, білім беру ұйымдарының, аумақтық немесе оларға теңестірілген бөлімшелерінің қызметкерлері арасында конкурстық комиссияның оң қорытындысын алған конкурсқа қатысушылар болмаған кезде конкурс өткізіледі, оған басқа да құқық қорғау органдарының қызметкерлері қатыса алады.
11) Конкурсты барлық құқық қорғау органдарының қызметкерлері арасында өткізу туралы хабарландыру мемлекеттік қызмет істері жөніндегі уәкілетті органның интернет-ресурсында жарияланады.".
2) 2-тармақтың үшінші бөлігі мынадай редакцияда жазылсын:
3) "Әкімшілік полиция жергілікті полиция қызметінен, азаматтық және қызметтік қару айналымы саласындағы бақылау бөлімшелерінен, көші-қон полициясынан, айдауылдау қызметінен, арнаулы мекемелерден және қоғамдық тәртіпті сақтауды жүзеге асыратын өзге де бөлімшелерден тұрады.";
4) 3-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:
5) "3. Ішкi iстер органдары Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінен (бұдан әрі – Ішкі істер министрлігі), ведомстволардан, аумақтық полиция органдарынан, сондай-ақ Ішкі істер министрлігіне ведомстволық бағынысты ұйымдардан тұрады.
6) Облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың, көліктегі полиция департаменттері (ішкі істер департаменттері), қалалық, аудандық, қалалардағы аудандық, желілік полиция органдары (ішкі істер органдары), әскери-тергеу органдары аумақтық полиция органдары болып табылады.";
2) 9-1-бап мынадай редакцияда жазылсын:
Тармақ 1. Жергілікті полиция қызметі учаскелік полиция инспекторлары, кәмелетке толмағандардың істері жөніндегі, әйелдерді зорлық-зомбылықтан қорғау жөніндегі, жол-патрульдік полиция, табиғат қорғау полициясы бөлімшелерінен және құқық бұзушылықтар профилактикасы, қоғамдық тәртіпті сақтау, жол жүрісі қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі қызметті жүзеге асыратын өзге де бөлімшелерден тұрады.
Тармақ 2. Жергілікті полиция қызметі бөлімшелерінің қызметкерлерін Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделмеген міндеттерді орындауға тартуға жол берілмейді.
Тармақ 3. Учаскелік полиция инспекторы тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің аумағындағы әкімшілік учаскеде тұратын халық алдында тоқсанына кемінде бір рет есеп береді.";
3) 10-бапта :
2-1) тармақша алып тасталсын;
4) 11-бапта :
24) тармақшада:
25) тармақшаның төртінші абзацы алып тасталсын;
5) 12-баптың 1-тармағының 4) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын:
6) 22-бапта :
Тармақ 15. "Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне екінші деңгейдегі банктердің жұмыс істемейтін кредиттері мен активтері, қаржылық қызметтер көрсету және қаржы ұйымдары мен Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің қызметі мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" 2015 жылғы 24 қарашадағы Қазақстан Республикасының Заңына (Қазақстан Республикасы Парламентінің Жаршысы, 2015 ж., № 22-VІ, 159-құжат; 2016 ж., № 12, 87-құжат; 2017 ж., № 9, 21-құжат):
Тармақ 1. Банк, Қазақстан Республикасы бейрезидент банкінің филиалы қызметкерлерiнiң банктiң, Қазақстан Республикасы бейрезидент банкі филиалының меншікті қаражатын және (немесе) банктiң, Қазақстан Республикасы бейрезидент банкі филиалының тартылған қаражатын көрiнеу қайтарымсыз кредиттер беру немесе банк, Қазақстан Республикасы бейрезидент банкінің филиалы үшін көрiнеу пайдасыз мәмiлелер жасау үшiн пайдалануы, сол сияқты банктің, Қазақстан Республикасы бейрезидент банкі филиалының клиенттерiне не басқа да адамдарға банктің, Қазақстан Республикасы бейрезидент банкі филиалының негiзсiз кепiлдіктерiн немесе негiзсiз жеңiлдiк шарттарын беруi, егер бұл іс-әрекеттер азаматқа, ұйымға немесе мемлекетке iрi нұқсан келтiрсе, –
Тармақ 2. Банк, Қазақстан Республикасы бейрезидент банкінің филиалы қызметкерлерiнiң клиенттердiң банктік шоттары бойынша ақша сомаларын, оның iшiнде валюта қаражатын көрiнеу дұрыс аудармауы немесе көрiнеу уақтылы аудармауы, егер бұл іс-әрекет азаматқа, ұйымға немесе мемлекетке iрi нұқсан келтiрсе, –