Бап 4 О ратификации Протокола по защите Каспийского моря от загрязнения из наземных источников и в результате осуществляемой на суше деятельности к Рамочной конвенции по защите морской среды Каспийского моря

Тармақ 1. Уағдаласушы Тараптар жерүсті көздерінен және құрлықта жүзеге асырылатын қызмет нәтижесінде Каспий теңізінің теңіз ортасының және жағалау маңындағы аудандардың ластануын және оған басқа да жағамсыз әсерлерді болғызбау, бақылау, азайту және барынша жою үшін Конвенция ережелеріне сәйкес барлық тиісті шараларды дербес немесе бірлесіп қабылдайды.

Тармақ 2. Уағдаласушы Тараптар, атап айтқанда:

• 1) a) сақтық қағидатын қолданады, оған сәйкес теңіз ортасына немесе халық денсаулығына елеулі немесе орны толмайтын залал келу қатері болған, ғылыми тұрғыдан толық сенімді болмаған кезде мұндай залалды болғызбау жөніндегі экономикалық тиімді шараларды кейінге қалдыру үшін негіз ретінде пайдаланылмайды;
• 2) b) "ластаушы төлейді" қағидатын қолданады, оған сәйкес ластануды болғызбау, бақылау және азайту жөніндегі шараларды жүзеге асыруға арналған шығастарды ластаушы көтеруге тиіс;
• 3) c) Каспий теңізінің теңіз ортасына және жағалау маңындағы аудандарға елеулі жағымсыз әсерін тигізуі мүмкін қызмет түрлерінің қоршаған ортаға әсерін бағалауға қатысты Уағдаласушы Тараптардың екіжақты және көпжақты ынтымақтастығына жәрдемдеседі;
• 4) d ) тиісті жоспарлар мен бағдарламаларды әзірлеу кезіндегі экологиялық факторларды, оның ішінде адамдардың денсаулығына байланысты аспектілерді жан-жақты есепке алуды қамтамасыз етеді;
• 5) е) зілзалаларға дайын болуды және ден қоюды қамтамасыз ету арқылы өнеркәсіптік авариялар мен дүлей зілзалалар салдарынан ластану тәуекелін барынша азайту үшін алдын алу шараларын қабылдайды;
• 6) f ) бекіре, каспий арқан балығы мен басқа да бағалы түрлерінің табиғи уылдырық шашуы үшін ықтимал зиянды болуы мүмкін жерүсті көздерінен және құрлықта жүзеге асырылатын қызмет нәтижесінде ластанудан қорғау жөніндегі арнайы шараларды қабылдайды;
• 7) g ) жағалау маңындағы аудандардың дамуына кешенді тәсіл арқылы жағалау маңындағы аудандардың орнықты дамуына жәрдемдеседі;
• 8) һ) Каспий теңізі гидрологиялық бассейнінің бір бөлігі аумағында орналасқан жағалау маңына жатпайтын мемлекеттермен өзара келісім негізінде Хаттаманың мақсаттарына қол жеткізуде ынтымақтастыққа ұмтылады.