Бап 36 О ратификации Соглашения о свободной торговле услугами, учреждении, деятельности и осуществлении инвестиций

Тармақ 1. Тарап пен екінші Тараптың инвесторы арасындағы оның осы Тараптың аумағындағы инвестицияларына қатысты дау келіссөздер арқылы шешіледі. Осы мақсатта бір Тараптың инвесторы екінші Тарапқа осындай келіссөздерге жазбаша сұрау салу жібереді.

Тармақ 2. Осы баптың 1-тармағында көрсетілген келіссөздерге жазбаша сұрау салу:

• 1) а) дау тарапы болып табылатын инвестордың толық атауын, нақты және заңды мекенжайын және инвестор өкілінің толық атауын, оның нақты және заңды мекенжайын, сондай-ақ өкілдің (өкіл болған жағдайда) дауға байланысты инвестордың атынан және оның пайдасына әрекеттер жасау құқығын растайтын құжаттарды;
• 2) б) барлық даулы шаралар мен жағдайларды қоса алғанда, сұрау салудың заңды және нақты негізін;
• 3) в) инвестордың пікірінше, Тараптың даулы шаралары сәйкес келмейтін осы Келісімнің ережелерін;
• 4) г) дауды ықтимал реттеу бойынша инвестордың ұсыныстарын қамтиды.

Тармақ 3. Осы баптың 1-тармағында көрсетілген келіссөздерге сұрау салу, егер ол осы баптың 2-тармағында көрсетілген ақпаратты қамтымаса немесе ол Тараптың уәкілетті органына жіберілмесе, тиісті түрде жіберілген болып есептелмейді.

Тармақ 4. Тараптардың әрқайсысы осы Келісім күшіне енгеннен кейін 30 күн ішінде депозитарийге осы баптың 3-тармағында көрсетілген уәкілетті органдардың тізбесі туралы хабарлайды. Тараптардың уәкілетті органдарының тізбесі депозитарийдің ресми сайтында орналастырылады. Уәкілетті органдар өзгерген жағдайда тиісті Тарап бұл туралы осы Келісімнің депозитарийін дереу хабардар етеді.

Тармақ 5. Егер осы баптың 1-тармағында көрсетілген келіссөздер осы баптың 3-тармағына сәйкес келіссөздерге сұрау салу жіберілген күннен бастап алты ай ішінде басталмаса немесе өзара тиімді реттеуге алып келмесе, осы Келісімді бұзуға байланысты дау даудың тараптарымен келісілуге тиіс дауды шешу рәсімдерінің шеңберінде қаралуға жатады. Егер мұндай рәсімдер осы тармақта көрсетілген алты ай мерзімі ішінде келісілмеген болса, даудың тарапы болып табылатын инвестор дауды аумағында инвестициялар жүзеге асырылған Тараптың сотының қарауына немесе мынадай төрелік органдардың (мекемелердің) біріне:

• 1) а) аумағында инвестициялар жүзеге асырылған Тараптың аралық сотына (ол қолданылатын жағдайда);
• 2) б) егер дау тараптары Біріккен Ұлттар Ұйымының Халықаралық сауда құқығы жөніндегі комиссиясы (ЮНСИТРАЛ) Төрелік регламентінің белгілі бір редакциясын қолдану туралы уағдаласпаса, көрсетілген регламентке сәйкес құрылатын, төрелік талқылау басталған күні жұмыс істейтін ad hoc төрелігіне;
• 3) в) дау тараптары келіскен, өзге де тұрақты жұмыс істейтін халықаралық төрелік органға (мекемеге) беруі мүмкін.
• 4) Инвестор дауды дау тарапы болып табылатын Тарап сотының, Тараптың аралық сотының, ad hoc төрелігінің немесе даудың тараптары келіскен өзге де төрелік органның (мекеменің) қарауына бергенде төрт рәсімнің біреуін таңдау түпкілікті болып табылады.

Тармақ 6. Дауды осы баптың 5-тармағының "а" – "в" тармақшаларында көрсетілген төрелік органдардың біреуіне (мекемеге) беру үшін осы даудың тарапы болып табылатын инвестор осы баптың 3 және 4-тармақтарында көрсетілген Тараптың уәкілетті органына дауды төрелік органның (мекеменің) қарауына беруге сұрау салу туралы жазбаша хабарлама жіберуге тиіс.

Тармақ 7. Дауды осы баптың 6-тармағында көрсетілген төрелік органның (мекеменің) қарауына беру туралы сұрау салуда дау тараптарының арасында келіссөздердің жүргізілгені не жүргізілмегені көрсетіледі. Осы баптың 1-тармағында көрсетілген келіссөздерге сұрау салуда көзделмеген шаралар немесе жағдайлар төреліктің қарауына берілмейді. Дауды осы баптың 6-тармағында көрсетілген төрелік органның (мекеменің) қарауына беру туралы сұрау салуда осы баптың 1-тармағында көрсетілген келіссөздер жүргізуге жазбаша сұрау салуда жазылған талап қою талаптары толықтырылмайды және өзгертілмейді.

Тармақ 8. Осы Келісімде, оның ішінде осы Келісімнің 31-бабында ешнәрсе де осы Келісімге байланысты екінші Тараппен туындайтын дауларды шешу үшін осы бапта тікелей белгіленгендерден өзгеше тетіктерді, институттарды немесе рәсімдерді пайдалану құқығын бір Тараптың инвесторына беру ретінде түсіндірілмейді.

Тармақ 9. Тараптар кез келген уақытта осы Келісімнің ережелерін бірлесіп түсіндіру туралы уағдаласа алады. Даудың кез келген сатысында, оның ішінде келіссөздер немесе төрелік талқылау сатысында дау тарапы болып табылатын Тарап басқа Тараптарға осы Келісімнің екінші Тараптың инвесторымен арадағы даудың нысанасы болып табылатын ережесін түсіндіруге қатысты бірлескен консультациялар жүргізуге жазбаша сұрау салуды жібере алады. Егер дау осы баптың 5-тармағының "а" – "в" тармақшаларында көрсетілген төрелік органдардың біреуіне (мекемеге) қарауға берілген болса, бірінші Тарап мұндай консультацияларға сұрау салудың көшірмесін дау тарапы болып табылатын инвесторға және төрелік органға (мекемеге) бір мезгілде жібереді.

Тармақ 10. Осы баптың 1-тармағына сәйкес келіссөздердің нысанасы болып табылатын дауды осы баптың 9-тармағының шеңберінде консультацияларға сұрау салу алынған күннен бастап төрелік органға (мекемеге) беруге болмайды. Осы баптың 5-тармағының "а" – "в" тармақшаларында көрсетілген төрелік органдардың біреуіне (мекемеге) қарауға жіберілген дау жағдайында осы баптың 9-тармағына сәйкес консультацияларға сұрау салу алынған күннен бастап төрелік рәсімдер тоқтатыла тұрады.

Тармақ 11. Осы баптың 10-тармағына сәйкес тоқтатыла тұрған төрелік рәсімдер:

• 1) а) екінші Тарап дау тарапы болып табылатын Тараппен осы Келісімнің ережесін түсіндіруге қатысты консультацияларға бастамашы болмау ниеті туралы хабарламаны дау тараптарына жіберген күннен бастап;
• 2) б) Тараптардың кез келгені Келісімнің нақты ережесін түсіндіру жөніндегі бірлескен уағдаластық туралы хабарламаны басқа Тараптар мен инвесторға жіберген күннен бастап;
• 3) в) Тараптардың кез келгені Келісімнің тиісті нақты ережесін түсіндіру жөніндегі уағдаластыққа қол жеткізіле алмайтыны туралы хабарламаны басқа Тараптар мен инвесторға жіберген күннен бастап, бірақ Тарап осы Келісімнің ережесін түсіндіруге қатысты консультацияларға сұрау салуды басқа Тараптарға жіберген күннен кейін 60 күн өткен соң жалғасуы мүмкін.

Тармақ 12. Осы Келісімге сәйкес Тараптың инвесторы мен екінші Тарап арасындағы даулар жіберілетін Тараптар, Тараптардың инвесторлары және төрелік органдар (мекемелер) үшін Тараптардың осы Келісімнің ережелерін бірлесіп түсіндіруі міндетті болып табылады.

Тармақ 13. ЮНСИТРАЛ Регламентіне сәйкес жүргізілетін төрелік талқылаулар үшін:

• 1) а) ad hoc төрелік органының (мекемесінің) құрамына үш төреші тағайындалады;
• 2) б) төрелік талқылаудың тілі орыс тілі болып табылады;
• 3) в) төрелік талқылауды өткізу орны дау Тарапы болып табылатын Тараптың астанасы болып табылады;
• 4) г) ЮНСИТРАЛ Төрелік регламентінің 9-бабының 2 және 3-тармақтарында көзделген уақыт кезеңі 90 күнді құрайды;
• 5) д) ЮНСИТРАЛ Төрелік регламентінің 20-бабының 1-тармағында көзделген, өз ішінде дау тарапы болып табылатын инвестор өзінің талап қою арызын дау тарапы болып табылатын Тарапқа және төрешілердің әрқайсысына жазбаша түрде ұсынатын уақыт кезеңін төрелік орган (мекеме) айқындайды;
• 6) е) ЮНСИТРАЛ Төрелік регламентінің 21-бабының 1-тармағында көзделген, өз ішінде дау тарапы болып табылатын Тарап талап қоюға өз қарсылықтарын дау тарапы болып табылатын инвесторға және төрешілердің әрқайсысына жазбаша түрде жіберетін уақыт кезеңін төрелік орган (мекеме) айқындайды;
• 7) ж) дау тараптарының ешқайсысының, сондай-ақ төрелік органның (мекеменің) немесе оның мүшелерінің дауға қатысты кез келген ақпаратты, оған қоса төрелік органның (мекеменің) шешімін даудың екі тарапының да жазбаша келісімінсіз ашуға құқығы жоқ. Инвестор мен мемлекет арасындағы халықаралық келісімдер негізіндегі төрелік талқылаулар тұрғысында ЮНСИТРАЛ-дың ашықтық туралы қағидалары қолданылмайды;
• 8) з) төрелік органның (мекеменің) қажетті құзыреті жоқ екендігі туралы өтініш, дау тарапы болып табылатын Тараптың төрешіні тағайындауы немесе осындай Тараптың төрешіні тағайындауға қатысуы, мұндай Тараптың инвестордың талап қоюына өз қарсылығын жіберуі ешбір жағдайда да мұндай Тараптың төрелік органның (мекеменің) құзыретін тануы ретінде қаралмауға тиіс;
• 9) и) төрелік орган (мекеме) дауды мәні бойынша қарағанға дейін төрелік органның (мекеменің) құзыретіне қатысты қарсылық бойынша шешімді алдын ала сипаттағы мәселе ретінде қабылдайды.

Тармақ 14. Тараптың инвесторы мен екінші Тарап арасында қол жеткізілген өзге де уағдаластықтардан туындайтын осындай инвестор мен Тарап арасындағы даулар осындай уағдаластықтарда көзделген тәртіппен шешіледі.

Тармақ 15. Осы Келісімде ешнәрсе де дау тараптарының оны соттан тыс тәртіппен, оның ішінде егер даудың екі тарапы да оларды пайдалану туралы уағдаласса, татуласу, делдалдық рәсімдерін және өзге де ұқсас тетіктерді пайдалану арқылы реттеуіне кедергі келтірмейді.

Тармақ 16. Әрбір Тарап төрелік шешімді түпкілікті және міндетті күші бар деп таниды және егер:

• 1) а) дау тарапы болып табылатын Тарап дауға қолданылатын қағидалар мен рәсімдерге сәйкес осындай төрелік шешімге шағымдану, оны өзгерту, қайта қарау немесе оның күшін жою жөнінде жүгінбесе; немесе
• 2) б) өзіне қатысты төрелік шешімді тану немесе орындау туралы шешім шығарылған Тарап өзі тарапы болып табылатын осы саладағы халықаралық келісімнің ережелеріне сәйкес осындай төрелік шешімді танудан немесе орындаудан бас тарту туралы сұрау салу жіберсе ғана, шешімнің өз заңнамасына сәйкес өз аумағында орындалуын қамтамасыз етуге міндеттенеді .
• 3) Төрелік (сот) талқылау шеңберінде Тарап даудың екінші тарапына қатысты даудың нысанасы бойынша қарсы талап қоюмен жүгінуге құқылы.

Тармақ 17. Дау тарапы болып табылатын инвестор осы баптың 1-тармағында көзделген бұзушылық туралы мәліметтерді алғаш алған немесе негізді түрде алғаш рет алуға тиіс болған күннен бастап осы баптың 1-тармағында көрсетілген келіссөздерге жазбаша сұрау салу жіберілген күнге дейін үш жылдан астам уақыт өткен соң бірде-бір талап қою төрелік органға (мекемеге) берілмейді.

Тармақ 18. Бір Тараптың инвесторы мен екінші Тараптың арасындағы осы Келісімнің 10-бабына сәйкес Тарап қолданатын шараға қатысты дау төрелік талқылаудың нысанасы болмайды.

Тармақ 19. Осы Келісім күшіне енгеннен кейін Тараптар, егер бір Тараптың инвесторы талап қоюды осы баптың 5-тармағының "в" тармақшасына сәйкес төрелік органға (мекемеге) беретін болса, Тараптардың келісуі бойынша төрешілерді тағайындау үшін міндетті болуға тиіс төрешілердің тізімі туралы уағдаласа алады.